Τετάρτη 3 Σεπτεμβρίου 2014

ινδική φιλοσοφία

Σε αυτό εδώ το σημείωμα θα επιχειρήσω λίγα λόγια για τον τρόπο σκέψης της Ινδίας, ο οποίος θα μας οδηγήσει στην ανίχνευση της φιλοσοφικής και επιστημονικής της συμβολής στον κόσμο. Ας παραθέσω όμως πρώτα μερικά ιστορικά στοιχεία τα οποία θεωρώ ότι συνδέονται με το θέμα μας.
Κατ’ αρχάς, όταν μιλάμε για την Ινδία πρέπει να έχουμε κατά νου ότι πρόκειται για ένα χώρο πολύπλοκο και πολύμορφο, ο οποίος άρχισε να διαμορφώνεται ιστορικά γύρω στο 2.000 π.χ. Ήταν τότε που μια ομάδα ευρωπαίων (ινδοευρωπαίων) εισέβαλε με τη βία στην Ινδία και επέβαλαν τον πολιτισμό τους. Πρόκειται για τους Αρίους  -όνομα το οποίο το βρίσκουμε σε πολλές περσικές και ινδικές πηγές- οι οποίοι μάλλον ξεκίνησαν βόρεια από τη Μαύρη Θάλασσα και την Κασπία για να κατέβουν νοτιότερα στην Περσία και από εκεί στην Ινδία (το όνομα Ιράν και Ινδία προκύπτει από τον αναγραμματισμό της λέξης Άριανς).
Η αρχαία ινδική Ριγκβέντα θυμάται και περιγράφει την εισβολή εκείνου του ξένου λαού, των «ανοιχτόχρωμων Αρία», που επεβλήθησαν επί των σκουρόχρωμων ιθαγενών, που ήταν οι ιδρυτές του ινδικού πολιτισμού. Για να διαιωνίσουν την υποδούλωση των αρχικών κατοίκων της Ινδίας, οι Άριοι δημιούργησαν το σύστημα των καστών.
Κατά αυτό τον τρόπο, οι Αρίοι εισήγαγαν στην Ινδία τις κάστες, μια μορφή δηλαδή κοινωνικής οργάνωσης που προσδίδει στον καθένα συγκεκριμένη και αμετάβλητη θέση στην κοινωνία. Η κινητικότητα από μια κάστα στην άλλη δεν είναι αποδεκτή σε αυτή τη ζωή αλλά μόνο κατά τη διάρκεια της μετεμψύχωσης. Ο Ινδουισμός δεν είναι η μόνη θρησκεία που πιστεύει στην μετεμψύχωση αλλά στην περίπτωση των Ινδών η μετεμψύχωση συνδυάζεται με την προηγούμενη ζωή τους. Διότι ο ινδουισμός πιστεύει ότι υπάρχει μια μεγάλη δύναμη μια τεράστια ενέργεια η οποία βρίσκεται παντού βρίσκεται σε κάθε έμβιο ον (από το σκουλήκι μέχρι τον άνθρωπο) και αυτό το αποκαλούν Βράχμα. Το Βράχμα παρακολουθεί και γνωρίζει το βίο που εσύ διάγεις και ανάλογα σε κατατάσσει στην αντίστοιχη κάστα, επιλέγοντας τη βιολογική σου μητέρα. Ολόκληρη η ζωή του Ινδού έχει προκαθορισθεί από τη γέννησή του και καμιά δύναμη δεν μπορεί να την αλλάξει.
Κατά αυτό τον τρόπο, στην Ινδία γεννιέσαι δεν γίνεσαι. Η ιεραρχία των καστών εξαρτάται από το σημείο του σώματος του Βράχμα  από το οποίο βγήκαν. Στην κορυφή είναι οι Βραχμάνοι που βγήκαν από το στόμα του, ακολουθούν οι πολεμιστές που βγήκαν από τα χέρια του, οι έμποροι που βγήκαν από το μηρό και οι τεχνίτες που βγήκαν από τα πόδια του. Ωστόσο, υπάρχουν και πολλοί άλλοι ινδοί οι οποίοι δεν ανήκουν σε καμία κάστα. Πρόκειται για τους ανέγγιχτους (Νταλίτ). (συνεχίζεται).